Heftige emoties, wat doe je ermee?

Soms zijn er momenten in je leven dat je wordt overweldigd door heftige emoties. Je schiet plotseling in een diepe angst, raakt in heftige paniek, word ongelooflijk boos of intens verdrietig. De heftigheid en intensiteit van de emotie kan je flink onderuit halen. Het voelt of je geen controle meer over jezelf hebt, de emotie lijkt volledig met je aan de haal te gaan. Hoe vind je op zulke momenten je rust weer terug?

Jaren geleden volgde ik hier in Portugal een Vipassana retraite. Tien dagen lang verbleef ik met een grote groep mede beoefenaars in complete stilte en mediteerde van ’s ochtends 4 tot ’s avonds 9 uur. We aten in stilte, hadden pauze in stilte, gingen naar bed in stilte. Telefoons waren ingeleverd en er waren zelfs geen boeken om mijn geest enigszins af te leiden van het hier en nu. Geen enkele uitvlucht mogelijk. Ik kon niet anders dan zijn met wat er was. Zijn met de onrust in mijn hoofd, met een oneindige stroom van springende gedachten. Zijn met lichamelijk ongemak, veroorzaakt door het langdurig stil zitten. Zijn met frustratie en boosheid en golven van oud vastgeroest verdriet.

Hoe minder ik me tegen mijn emoties verzet
hoe gemakkelijker ze hun weg weer vervolgen

Al gauw ontdekte ik dat al die gevoelens, emoties en ongemakken van tijdelijke aard waren. Ze kwamen op en verdwenen ook weer. Hoe minder ik me er tegen verzette, hoe gemakkelijker ze hun weg weer vervolgden. Ik ontdekte ook dat er drie posities zijn van waaruit je gevoelens en emoties kunt ervaren. Je kunt er middenin zitten en het gevoel hebben dat de emotie je totaal overneemt, je kunt er buiten gaan staan, je aandacht elders op richten en daarmee zorgen dat je niet geraakt wordt, of je kunt aan de rand van je emotie gaan zitten, waarbij je de emotie nog wel ervaart en er mee in contact bent, maar tegelijkertijd een waarnemende positie behoudt. Het is deze derde positie die heling kan brengen, want er wordt niets onderdrukt, noch uitvergroot. Je bent simpelweg bij wat er is, zodat de emotie zich kan ontspannen en uit je lijf wegvloeien.

De vruchten van deze intense 10 daagse meditatie beoefening plukte ik vrijwel direct na thuiskomst. Ik hoopte op euforie en extase na zoveel dagen in stilte, maar belandde in een diep zwart gat toen mijn geliefde op de dag dat ik thuis kwam onze relatie definitief verbrak. Het was de eerste vrouw in mijn leven die ik diep lief had gehad. En nu had ze een ander. Mijn wereld stortte in. Dit had ik niet verwacht, maar toch gebeurde het. Ik raakte totaal in paniek, was bang voor de leegte thuis en werd overspoeld door intens verdriet.

Mijn meditatiekussentje werd mijn redding

Mijn meditatiekussentje werd mijn redding. Telkens weer zitten en mijn aandacht richten op mijn lijf. Hoe voelt de sensatie van angst in mijn lijf? Waar manifesteert die zich? En waar voel ik het verdriet? Natuurlijk kwam er ook boosheid langs. En verhalen. Had ik maar…., waarom een ander…., ik ben niet goed genoeg… enzovoorts enzovoorts. Het waren vooral die verhalen, die eindeloze stroom van gedachten, die de emotie versterkten. De uitdaging was om uit de verhalen te stappen en eenvoudigweg in contact met mijn gevoelens te blijven. Er niet aan zitten prutsen. Ze van zichzelf laten zijn. Ik voel verdriet. Punt. Ik ervaar boosheid. Punt.

Verdriet bleek zich te manifesteren als golven in mijn buik, boosheid als een verkramping in mijn maag, paniek als een beklemming rond mijn hart. Niet meer, niet minder. Ik ontdekte dat het verdriet een veel diepere oorzaak had. Mijn moeder was een jaar eerder overleden. Dat verdriet had ik nooit de ruimte gegeven. Nu kon het stromen. Vrij zijn. Zonder verhalen. Zonder fixatie. En zo leerde ik steeds beter het subtiele verschil kennen tussen overweldigd worden door je emoties of gedachten, en een stille contactvolle waarnemer te zijn. Zitten aan de rand. Niet iets doen. Alle gevoelens hun eigen vrijheid teruggeven.

Langzaam maar zeker hervond ik mijn bodem
en kon ik liefde voelen die vrij was
en niet draaide om halen en tekorten vullen

Langzaam maar zeker hervond ik mijn bodem. Ervoer ik draagkracht. Werd ik niet meer betoverd door mijn psyche, die altijd maar op zoek was naar goedkeuring, waardering, aandacht, koestering. Kon ik liefde voelen die vrij was en niet draaide om halen en tekorten vullen. Liefde voor mijzelf, de ander, de wereld, het verleden. Kon ik de rijkdom voelen van bijzondere herinneringen en een warm plekje in mijn hart reserveren voor de geliefde die zoveel voor mij betekend had.

Wil ik goed kunnen omgaan met heftige emoties, dan dien ik eigenlijk dagelijks te mediteren. Hoe verfijnder mijn waarnemingsvermogen, hoe eerder ik beginnende emoties kan aanvoelen en ze vrij kan laten stromen, nog voordat ze in een verkrampte staat mij overweldigen. Helaas heb ik niet altijd de discipline om dagelijks te zitten. Soms gaan er hele perioden voorbij, zonder enige vorm van meditatie. Dat is direct merkbaar. Ik zit meer in mijn hoofd, voel me sneller behoeftig en raak vaker overmand door emoties die ik niet heb zien aankomen.

Ik vergeet het belangrijkste:
ik heb al tijden niet op mijn kussentje gezeten

Soms heb ik dat niet eens door. Zoals de afgelopen maanden. Er is veel in beweging, ik zoek houvast, ben sneller van slag en weet daar allerlei redenen voor te bedenken en vergeet de belangrijkste: ik heb al tijden niet op mijn kussentje gezeten. Dat werd vorige week pas duidelijk tijdens een 4-daagse retraite met veel stilte en meditatie. Wat een weldaad om weer in mijn lijf te zakken, de stilte in mijzelf te hervinden, mijn harts energie weer sterker te voelen.

Thuisgekomen voelde ik mij zachter naar mijn omgeving, opener, blijer. Wat tandenpoetsen voor het gebit doet, doet meditatie voor de geest. Het vraagt echt dagelijks onderhoud. Ik weet het, ik weet het al zo lang. Toch moet ik er regelmatig aan herinnerd worden. Vandaag besluit ik opnieuw om iedere dag te gaan zitten. Voor mij én voor de mensen om mij heen.

  • Wil je de blogs van Nanette graag volgen? Klik hier.
  • Herken jij jezelf in dit verhaal? En zou je willen dat Nanette je hierop coacht? Maak dan een afspraak via de contactpagina.
  • Ben jij ook geboeid door dit soort onderwerpen en wil je net als Nanette anderen al coachend begeleiden in het omgaan met lastige situaties? Lees hier meer over de opleiding Natuurcoaching van Innersteps.
Share this article with your friends!
Facebooktwittergoogle_pluspinterestlinkedin

6 gedachten over “Heftige emoties, wat doe je ermee?

  1. Joke Bergh

    Dank je wel voor deze mooie open blog. Veel herkenning ook! Zowel over het toelaten (maar niet in verdrinken) van de emoties, als het weer door hollen en dingen als mediteren vergeten. Dank voor je openheid!

    Reageren
  2. Jeannette

    Dank je Nanette voor dit mooie artikel, het komt precies op de dag dat ik het zo heel erg nodig heb. Ja die derde positie op de rand van al die emoties en mediteren …
    Dat is het! Zo fijn dat te lezen juist nu ik zo moeilijk op de rand balanceerde en er bijna weer in viel….DANKJE!

    Reageren
  3. Elsje

    Een heel mooi geschreven artikel. Niet alleen qua inhoud, maar ook qua stijl. Ik heb zelf een angst/slaapstoornis en merk dat het ‘op het randje zitten’ wat die angsten betreft niet lukt. Telkens kukel ik weer over de rand heen en zit ik er middenin. Dan had ik de meditatie beter niet kunnen doen, denk ik dan! Maar voor alle andere emoties werkt het ‘op het kussentje zitten’ heel goed. Boosheid kon ik voorheen heel lang vasthouden en nu voel ik gewoon wat het met me doet. Vaak geef ik daarna een heel gepaste, pittige, maar niet overdreven reactie. Het maakt me dus ook weerbaarder. Ik denk dat ik nu eerst een poosje ga oefenen met aarden of een bergmeditatie. Wie weet kan ik dan over een poos wél die angsten aan.

    Reageren

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *